معرفی نامه

 

مقدمه :

 

در سالهای اخیر و با شدت گرفتن تحریم های ظالمانه دولت های غربی علیه نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران مفهوم و واژگان اقتصاد مقاومتی توسط رهبری معظم انقلاب(مدظله العالی) به عنوان تکلیف اصلی و وظیفه شرعی تمامی وزارت خانه ها ، سازمان ها و ادارات دولتی و خصوصی مسئول، مشخص گردید. لیکن مشکلات علمی و نا توانایی های اجرایی در سطح خرد و کلان در نهاد های ذیربط باعث شد که در نوروز سال 1395 معظم له با وضع شعار "اقتصاد مقاومتی اقدام و عمل" ضمن گلایه از عملکرد ارگانهای مربوطه در حوزه اقتصاد مقاومتی طی سال های گذشته خواستار اتخاذ تصمیمات کاربردی و عملیاتی با عنایت به سیاست های ابلاغی در این حوزه شدند. طبق بررسی های صورت گرفته علت بسیاری از این ناکامی ها در حوزه اجرا ، نبود علم و دانش لازم و  کافی در حوزه های مربوطه می باشد ، به بیان دیگر مسئولین نظام به شدت خواستار عملیاتی کردن سیاست ها هستند لیکن نبود درک درست و اصولی از نحوه چگونگی اجرایی سازی این سیاست ها در حوزه خود ، موجب این عملکرد ضعیف بوده است، به همین خاطر جمعی از دانشمندان حوزه اقتصادی و نخبگان امور اجرایی و مالی از بخش های دولتی و خصوصی برآن شدند تا با تاسیس پژوهشکده اقتصاد مقاومتی به ندای مقام معظم رهبری (مدظله العالی ) لبیک گویند و دانش و تجربیات خود در این زمینه را در اختیار عموم ذینفعان قرار دهند و جهت پاسخگویی به نیاز های کشور در مهم ترین حوزه ها ، سه بخش  انرژی، مالی و سلامت را  با اهداف و رسالت های جداگانه در پژوهشکده افتتاح نمودند که در هر بخش از برترین پژوهشگران فعال در حوزه اقتصاد مقاومتی در سطح کشور استفاده شده است. سند حاضر قصد دارد اهداف ،ماموریت ها و چشم انداز های پژوهشکده را ارائه نماید.

معرفی موسسه:

در راستای احصاء فرصت های سند عزّت آفرین اقتصاد مقاومتی و در راستای اقدام و عمل با پشتوانه علمی و تجربی در جهت نیل به آرمان ها و حفاظت و صیانت از ارزش ها و دستاورد های انقلاب شکوهمند اسلامی مؤسسه اقتصاد مقاومتی در سال 1395 به شماره ثبت 39606 و به شناسه ملی 14006163800 در اداره ثبت شرکت ها به ثبت رسید.

معرفی و بیان بخشی از سوابق اعضاء هیأت امناء:

آقای دکتر مهدی صادقی:

  • رییس دانشکده اقتصاد دانشگاه امام صادق(ع)
  • ریيس دانشگاه علوم اقتصادی
  • مدیر گروه تقاضای انرژی وزارت نيرو

آقای حسین صدر:

  • رئیس موسسه فرهنگی انصار ولایت
  • رئیس هیأت مدیره  گروه شرکت های  تدبیر
  • مدیرهماهنگی طرح های کلان شهرداری تهران
  • رئیس مرکز پژوهش های اقتصادی و بازرگانی صدر
  •  ریاست اتحادیه واردکنندگان گوشت  کشور
  • مدیر مرکز مطالعات و بررسی های بازرگانی خاورمیانه
  • مشاور اجرایی فرماندار تهران

آقای دکتر حسین عیوضلو :

  • عضو هيأت مديره و معاون امور بین الملل بانك توسعه صادرات ايران
  • عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق (ع)
  • عضو هيأت شرعي نظام بانکي کشور
  • مدير پروژه ملي طرح اصلاح نظام بانکي کشور

آقای مهندس سیّد محمد پژمان:

  • شهردار شهرمقدس مشهد
  • معاون وزیر راه و شهر سازی و رئیس سازمان ملی زمین و ساختمان
  • دارای تحصیلات حوزوی تا سطح درس خارج
  • دانشجوی مقطع دکتری در رشته مدیریت

آقای دکتر علی اکبر عرب مازار:

  • معاون وزیر اقتصاد و اموردارایی و رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور
  • رئیس هیئت مدیره بانک دی
  • ریاست دانشکده علوم اقتصادی دانشگاه شهید بهشتی
  • رئیس مرکز تحقیقات اسلامی دانشگاه شهید بهشتی

ماموریت ها :

  • تمرکز بر شناسایی، طراحی، تکمیل و توسعه زنجیره های ارزش اقتصادی مزیت دار کشور
  • آماده سازی زیر ساخت ها و امکانات مورد نیاز اعم از جذب نیروی متخصص و هیئت علمی و هم چنین تجهیزات مادی برای تاسیس پژوهشگاه و دانشگاه
  • شناسایی تهدیدهای اقتصادی و طراحی مدل های مهندسی عملیّاتی بمنظور پیشگیری، جلوگیری و مقابله (پدافند اقتصادی) و طراحی ساختارهای سازمانی برای دوری از فساد، در بخش های مختلف اقتصاد کشور.
  • الگوسازی برای حفظ و توسعه ظرفیت های تولید نفت و گاز به ویژه در حوزه های نفتی مشترک که در راستای این هدف وابستگی اقتصاد کشور به نفت
  • کاهش واثر گذاری در بازار جهانی نفت و گاز افزایش می یابد
  • طراحی و توسعه مدل های اقتصادی، متکی بر پتانسیل ها و استعدادهای مردمی و توان داخل
  • طراحی مدل های اقتصادی برای کاهش وابستگی اقتصاد کشور به نفت
  • طراحی الگوهای عملیاتی جهت برآورده ساختن اهداف سند چشم انداز 20 ساله
  • شناسایی تهدیدهای اقتصادی و طراحی مدل های مهندسی عملیاتی بمنظور پیشگیری، جلوگیری و مقابله (پدافند اقتصادی)
  • طراحی ساختارهای سازمانی برای دوری از فساد، در بخش های مختلف اقتصاد کشور.
  • ایجاد زمینه ی رقابتی در میان تولید کنندگان کالاهای داخلی برای دستیابی به بهره وری در اقتصاد
  • برگزاری نشست ها و کنفرانس های داخلی و خارجی مرتبط با موضوع فعالیت مؤسسه؛ برگزاری نمایشگاه ها و همایشهای داخلی و خارجی، همکاری با دانشگاهها و مراکز آموزشی و پژوهشی داخلی و خارجی و برگزاری دوره های آموزشی و پژوهشی

چشم انداز ها:

  • جهت دادن منابع مالی  کشور به بخش واقعی اقتصاد و محورهای مرجّح در آن با هدف دستیابی به توسعه و شکوفایی پایدار اقتصادی کشور
  • سالم سازی اقتصاد و جلوگیری از اقدامات فساد زا در راستای افزایش قدرت مقاومت اقتصاد و کاهش آسیب پذیری آن در برابر فشار های خارجی
  • کمک به پیشتازی اقتصاد دانش بنیان با اهداف ارتقا جایگاه جهانی کشور‚ افزایش خدمات دانش بنیان و دستیابی به رتبه اول اقتصاد دانش بنیان منطقه
  • ارتقای بهره وری در بخش های مختلف اقتصاد کشور به خصوص بخش انرژی
  • کاهش ضربه پذیری درآمد حاصل از صادرات نفت و گاز
  • اصلاح و تقویت نظام مالی کشور با هدف تقویت بخش اقتصادی واقعی، ایجاد ثبات و پاسخگویی به نیاز های اقتصاد ملی
  • تربیت نیروی متعهد و متخصص برای خدمت به نظام مقدس جمهوری اسلامی

ارزش ها:

  • پایبندی به اصول و باورهای اسلامی ایرانی
  • اعتقاد و باور به تلاش در جهت عمل به فرامین رهبری معظم انقلاب (مدظله العالی)
  • کسب دانش و اطلاعات جدید در حوزه های مرتبط و حرکت در مرزهای دانش
  • ارائه ایده های نو و خلاقانه در فعالیت های سازمان
  • کار گروهی در تمام حوزه ها و موارد پژوهشی
  • رعایت تعهد و مسئولیت در فرآیند اجرا و انجام  همکاری ها

اهداف کوتاه مدت :

  • اخذ مجوز پژوهشگاه اقتصاد مقاومتی
  • ارائه مدل بومی و اسلامی به منظور تامین رشد پویا و امنیت پایدار اقتصادی
  • ایجاد زمینه ی رقابتی در میان تولید کنندگان کالاهای داخلی برای دستیابی به بهره وری در اقتصاد و افزایش پوشش استاندارد برای محصولات داخلی
  • مدل سازی در جهت گسترش خدمات تجارت خارجی و درآمد های حاصل از ترانزیت
  • مدل سازی روش های نوین در جهت شفاف سازی نظام توزیع و قیمت گذاری تولیدات داخلی و نظارت بر بازار

اهداف میان مدت:

  • اخذ مجوز دانشگاه اقتصاد مقاومتی
  • مدل سازی و طراحی روش های نوین عملیّاتی و اجرائی در جهت احصاء و پیاده سازی ظرفیّت ها و اهداف مصرّح و مستتر در منشورعزّت آفرین سیاست های اقتصاد مقاومتی
  • الگو سازی برای حفظ و توسعه ظرفیت های تولید نفت و گاز به ویژه در حوزه های نفتی مشترک که در راستای این هدف وابستگی اقتصاد کشور به نفت کاهش و اثر گذاری در بازار جهانی نفت و گاز افزایش می یابد
  • مدلسازی در جهت توسعه صادرات کشور، ایجاد ثبات و پاسخگویی به نیاز های اقتصاد ملی؛ فعالسازی کلیه امکانات و منابع و سرمایه های انسانی و علمی کشور با هدف توسعه کار آفرینی و به حد اکثر رساندن مشارکت آحاد مردم در فعالیت های اقتصادی
  • تلاش در جهت برآورده ساختن اهداف سند چشم انداز 20 ساله

اهداف بلند  مدت:

  • ترویج فرهنگ جهادی و اقتصاد مقاومتی در راستای تحقق اهداف این الگوی جامع
  • ارتقای بهره وری در بخش های مختلف اقتصاد کشور به خصوص بخش انرژی
  • فعال سازی کلیه امکانات و منابع مالی و سرمایه های انسانی و علمی کشور با هدف توسعه کار آفرینی و به حد اکثر رساندن مشارکت آحاد مردم در فعالیت های اقتصادی
  • در نهایت انتقال تولیدات علمی و مدل های عملیاتی به سایر کشورها

گروه های پژوهشی:

گروه پژوهشی نظام مالی

چنانچه از وضعیت فعلی اقتصاد کشور بر می آید بخش هایی از اقتصاد، شکنندگی بیشتری نسبت به سایر بخش‌ها دارند و ترمیم و طراحی الگوهای عملیاتی در این بخش ها می تواند کمک وافری به اصلاح سایر قسمت ها کند. بی شک اولین بخش از اقتصاد کشور که نیاز به ترمیم دارد و ضروری است تا اصلاحی بنیادی در این بخش صورت گیرد بخش مالی اقتصاد کشور است که شامل بازار پول، بازار سرمایه و بازار بیمه بوده و اصلاح این بخش از منظرهای مختلف قابل بررسی و اصلاح است. بند 8 از سیاست های اقتصاد مقاومتی ابلاغی مقام معظم رهبری نیز دقیقا به همین مساله اشاره دارد بند8 این گونه بیان شده است:

"اصلاح و تقویت همه جانبه نظام مالی کشور با هدف پاسخگویی به نیازهای اقتصاد ملی، ایجاد ثبات در اقتصاد ملی و پیشگامی در تقویت بخش واقعی"

تحقّق بندها نیز به صورت مستقیم و غیر مستقیم در گرو اصلاح نظام مالی مبتنی بر اقتصاد مقاومتی است که از جمله آن می توان به شفافیت و پیشتازی شرکت های دانش بنیان ها و افزایش صادرات فراورده های نفتی، توسعه کارآفرینی، ثبات مالی  و... اشاره کرد، لذا اصلاح نظام مالی از اهمیت بسیاری برخوردار است و شاید اصلی ترین نقطه در جهت پیشبرد اهداف اقتصاد مقاومتی می‌باشد.

اهداف:

1- اصلاحات ساختاری، قانونی،‌ عملیاتی و رویه های اجرایی در بخش مالی کشور مبتنی بر اهداف و سیاست‌های اقتصاد مقاومتی

2- توسعه، تکمیل و بازتعریف ابزارها، نهادها و بازارهای مالی با هدف تاثیرگذاری بیشتر و ظرفیت سازی برای کمک و حمایت از بخش واقعی اقتصاد و افزایش مقاومت اقتصادی

3- طراحی ابزار جهت پوشش کسری بودجه دولت، جهت توزیع و انتقال ریسک مبتنی بر ساختاری مقاوم و با ثبات در نظام مالی کشور

4- ارائه مدل های عملیاتی و نوآوری های بدیع جهت تامین مالی بخش های مختلف اقتصاد کشور به نحوی که مردمی سازی اقتصاد ملی مورد نظر در سیاست های اقتصاد مقاومتی محقق گردد

5- کاهش وابستگی به نظام بانکی با تاکید بر ابزار و ظرفیت‌های نوآورانه‌ مالی اسلامی در جهت کمک به بهره وری منابع مالی کشور

6- توسعه و معماری نظام مالی در جهت رشد و ثبات اقتصادی کشور بر اساس سیاست‌های اقتصاد مقاومتی

7- ارائه راهکارهایی در راستای  هدفمند کردن سیاست های پولی و بسط بازار بدهی اسلامی جهت افزایش ثبات و مقاومت نظام مالی

8-راه کار مؤثر جهت ایجاد ثبات مالی در بخش های بازار پول، بازار سرمایه و بازار بیمه

9- ارائه نوآورهای مالی در جهت کمک به توسعه اقتصاد دانش بنیان

10- مردمی کردن اقتصاد با راهکارهای تامین مالی جمعی که منجر به حضور مردم اعم از:

فعالان، مبتکران، کارآفرینان، صاحبان مهارت، صاحبان سرمایه و به تعبیر مقام معظم رهبری نیروهای متراکم و بی پایان کشور با همه امکانات گردد.

11- طراحی روش هایی جهت هدایت منابع مالی (بخصوص بانکی) کشور به سمت تولید

12-اقدام مؤثر جهت تقویت بنگاه های کوچک و متوسط و بالابردن سهم آن‎‌ها در اقتصاد کشور

اعضاء علمی:

  • آقای مجید کریمی
  • آقای دکتر مرتضی بکی حسکوئی
  • آقای محمد توحیدی
  • آقای علی مصطفوی ثانی
  • آقای سعید محمدی اقدم

گروه پژوهشی حوزه انرژی:

از محورهای تأثیر گذار در  ارائه الگوی اقتصاد مقاومتی بخش انرژی است. مهمترین مساله در مطالعات و بررسی های مربوطه امنیت انرژی است. و اینکه با توجه به جنگ تمام عیار اقتصادی که امروز کشور با آن روبرو است چگونه کشور به صورت استراتژیک پرتفوی بهینه انرژی خود را شکل دهد تا انرژی در اقتصاد کشور به طور پایدار تأمین شود و سایر صنایع کشور تولید خود را در شرایط اطمینان ادامه دهند. نفت و گاز نیز به عنوان مهمترین صنعت کشور زیر مجموعه بخش انرژی قرار می گیرد. و تاکیدات بسیاری در سیاست های ابلاغی اقتصاد مقاومتی بر این بخش است. دو محور کلان در این حوزه وجود دارد.

  • حداکثر کردن درامد حاصل از منابع نفت و گاز
  • حداکثر کردن منافع حاصل از این بخش در بعد بین المللی
  1. حداکثر کردن منافع حاصل از انرژی های فسیلی در بعد بین المللی، منبعث از سیاست های ابلاغی اقتصاد مقاومتی
  2. طراحی وارائه  قراردادهای ملی و بین المللی جهت ورود تکنولوژی برتر در حوزه پتروشیمی با هدف مقاوم سازی بخش انرژی
  3. حداکثر کردن سهم انرژی ایران در ابعاد بین المللی در تعامل و همکاری با سایر کشورهای نفتی
  4. تامین مالی بخش انرژی علی الخصوص صنعت نفت و گاز در جهت کارایی و بهره وری بیشتر، مبتنی بر اهداف سیاست های ابلاغی اقتصاد مقاومتی
  5. اقدام مؤثر جهت بهبود وضعیت مدیریت ریسک و بیمه در بخش انرژی
  6. الگوسازی برای حفظ و توسعه ظرفیت های تولید نفت و گاز به ویژه در حوزه های نفتی مشترک جهت کاهش وابستگی اقتصاد کشور به فروش نفت خام و اثر گذاری در بازار جهانی نفت و گاز
  7. ارائه راهکار مؤثر جهت کاهش ضربه پذیری درآمد حاصل از صادرات نفت و گاز و ارائه الگوی بهینه جهت مدیریت منابع صندوق توسعه ملی کشور
  8. مدلسازی در جهت گسترش خدمات تجاری خارجی و درآمد های حاصل از ترانزیت
  9. ارائه راهکار و الگوی ساختاری بهینه جهت حداکثر کردن درآمد حاصل از منابع نفت و گاز
  10. ارائه راهکار با هدف ایجاد ارزش افزوده بهینه با تاکید بر به حداقل رساندن خام فروشی
  11. ارائه مدل بهینه اقتصادی جهت بدست آوردن سهم بازار انرژی
  12. طراحی قراردادهایی جهت ورود تکنولوژی برتر در حوزه نفت و گاز
  13. ارائه راهکار جهت بهینه کردن پرتفوی انرژی در اقتصاد کشور

اعضاء علمی:

  • آقای دکتر مهدی صادقی
  • آقای محمد نوروزی
  • آقای سعید مسعودی پور
  • آقای مهدی خوشخوی
  • آقای یاسین فروغی زاده

گروه پژوهشی حوزه سلامت

بند7 از سیاست های ابلاغی اقتصاد مقاومتی به اقتصاد سلامت بر می گردد. بند7 اینگونه بیان شده است:

"تأمين امنيت غذا و درمان و ايجاد ذخاير راهبردي با تأكيد بر افزايش كمي و كيفي توليد(مواد اوليه و كالا)"

اهداف:

  • خودکفایی در حوزه دارو و سلامت
  • طراحی و ارائه الگوی نظام پرداخت در حوزه سلامت برای دوری از فساد مبتنی بر الگوی اقتصاد مقاومتی
  • راهکارهایی برای حمایت از بیماران صعب العلاج  و نیازمند
  • جهت دهی تولید داخلی کشور بر اساس تامین دارو در هر شرایطی
  • ارائه راهکارهای لازم جهت ایجاد زیر ساخت های مورد نیاز در حوزه سلامت
  • اقدام مؤثر جهت تقویت بخش خصوصی در حوزه سلامت به نحوی که شمول و کارایی در نقاط مختلف کشور در این حوزه حاصل گردد.
  • ارائه راهکار جهت ایجاد منابع پایدار در حوزه بهداشت و سلامت.
  • طراحی مدل تامین مالی بخش سلامت از  منابع مردمی، خیریه،  بخش خصوصی و دولتی
  • تامین منابع پایدار جهت خودکفایی دارو مبتنی بر سیاست های ابلاغی اقتصاد مقاومتی
  • ارائه الگو جهت گسترش ملزومات اقتصادی و مدیریتی  بخش سلامت در حوزه بهداشت و درمان
  • ارائه راهکار به منظور استفاده از مدل های نو و بدیع در صنعت بیمه  ( با همکاری گروه پژوهشی 1)
  • اصلاح نظام پرداخت و واقعی سازی تعرفه ها  
  • ترسيم و تبيين الگوي نظام جامع سلامت

 

اعضاء علمی:

  • آقای دکتر حسین عیوضلو
  • آقای سعید سیّد حسین زاده یزدی
  • آقای سیّد حسین خاکسار
  • آقای سعید نجبا
  • آقای صدرالدین حسینی مشهدی